Još
Dodatno

Ukucajte željeni termin u pretragu i pritisnite ENTER

Zanimljivosti

MITSKO OSTRVO - VEKOVNI PREDMET FASCINACIJE: Kako se rodila priča o izgubljenoj Atlantidi?

Autor Milana Petrović
Autor Milana Petrović

Platon opisuje Atlantidu kao moćno i napredno kraljevstvo koje je potonulo, za jedan dan i noć, u okean oko 9.600 godina pre nove ere.

atlantida_1290086158 Izvor: Shutterstock

Atlantida, mitska ostrvska država koja se pominje u Platonovim dijalozima Timaj i Kritija, do danas je ostala predmet fascinacije, isto kao što je to bila filozofima i istoričarima skoro 2.400 godina.

Platon opisuje Atlantidu kao moćno i napredno kraljevstvo koje je potonulo, za jedan dan i noć, u okean oko 9.600 godina pre nove ere.

Mišljenja o tome, da li je Platonova priča činenica ili metafora - do danas su podeljena.

Možda će vas zanimati i:

Interesovanje za Atlantidu je obnovljeno tokom 19. veka, kada je ponovo počelo povezivanje Platonove Atlantide sa istorijskim lokacijama, najčešće grčkim ostrvom Santorini, koje je uništeno vulkanskom erupcijom oko 1.600 godina pre nove ere.

Platonova Atlantida

Platon (kroz lik Kritije u svojim dijalozima) opisuje Atlantidu kao ostrvo veće od Libije i Male Azije zajedno, koje se nalazi u Atlantiku odmah iza Herkulovih stubova - mesto za koje se generalno pretpostavlja da predstavlja Gibraltarski moreuz.

Kultura na ostrvu je bila napredna, a imala je i ustav koji je bio sumnjivo sličan onom koji je opisan u Platonovoj Državi. Zaštitnik Atlantide bio je bog mora Posejdon, koji je svog sina Atlanta ili Atlasa (po kom je i dobila ime) učinio kraljem ostrva i dela okeana koji ga je okruživao.

Moćna armija Atlantide je, prema Platonovim spisima, na svom vrhuncu osvojila Egipat i veliki deo zapadne Evrope. Ali kako je njihova moć rasla, etika je počela da im opada. Pre nego što se desila misteriozna katastrofa zbog koje je Atlantida nestala, desio se rat u tokom kog su Atlantinđani potisnuti od strane saveza država na čelu sa Atinom.

Kasnije, božanskom kaznom, ostrvo su zadesili zemljotresi i poplave, i potonulo u more.

Poreklo priče o Atlantidi

Platonov Kritija u knjizi kaže da je priču o Atlantidi čuo od svog dede, koji ju je čuo od atinskog državnika Solona (300 godina pre Platonovog doba), a on ju je naučio od egipatskog sveštenika, koji je rekao da se to dogodilo pre oko 9.000 godina. Bez obzira na to da li je Platon verovao u svoju priču ili ne, njegova namera svakako je bila da pojača ideje o idealnom društvu, koristeći priče o pobedi i nesreći.

Kada je Atlantida ponovo "izronila"?

Pojedini drevni pisci smatrali su Atlantidu fiktivnim ili metaforičkim mitom, dok su drugi verovali da je ona zaista postojala. Aristotel je verovao da je Platon, njegov učitelj, izmislio Atlantidu da bi tako podučavao filozofiju

U prvim vekovima hrišćanske ere, o Atlantidi se malo govorilo.

Utopijski roman engleskog filozova i naučnika, Fransisa Bejkona, objavljen posthumno, 1627. godine, pod nazivom Nova Atlantida, ponovo je počeo da gura priču o Atlantidi na površinu. Njegovo delo, poput Platonovog, ovo društvo prikazuje kao politički i naučno napredno društvo na ranije nepoznatom okeanskom ostrvu.

Godine 1882, bivši američki kongresmen Ignacijus L. Doneli, objavio je pseudonaučnu knjigu Atlantida. Njegova knjiga oživela je priču - učinila je da Atlantida izroni, i od nje stvorila senzaciju i dovela do opšte pomame kod ljudi da je pronađu.

Doneli je takođe postavio hipotezu o naprednoj civilizaciji čiji su imigranti naselili veći deo drevne Evrope, Afrike i Amerike, a čiji su heroji inspirisali grčku, hinduističku i skandinavsku mitologiju. Donelijeve teorije popularizovali su i razradili teozofi s početka 20. veka koji su dodatno u nju ugrađivali nova verovanja i pretpostavke.

S vremena na vreme, arheolozi i istoričari pronalaze dokaze o postojanju. Močvarni, praistorijski grad u priobalnoj Španiji; sumnjiva podvodna stena na Bahamima... Od svih teorija, najprihvaćenija je ona o grčkom ostrvu Santorini (drevna Tera), polupotopljenoj kalderi nastala masivnom vulkanskom erupcijom čiji je cunami možda ubrzao nestanak minojske civilizacije na Kritu.

Možda će vas zanimati i:

Inicijalizacija u toku...

Najnovije

Priroda

Nauka