Još
Dodatno

Ukucajte željeni termin u pretragu i pritisnite ENTER

Slikarski genije čije muze su bile "žrtve": Kratka istorija stvaralačkih faza Pabla Pikasa

Brojnim manifestacijama tokom 2023. godine biće obeležena 50. godišnjica od smrti slavnog umetnika.

 Pablo Pikaso-0384100354.jpg Izvor: Profimedia

U sedam decenija plodotvornog rada, Pablo Pikaso je stvorio hiljade slika i skulptura u mnogim avangardnim stilovima. Zbog čega se ubraja u red najuspešnijih svetskih umetnika, dok se vrednost njegovih dela procenjuje u stotinama miliona dolara - Pikasovu sliku "Žena koja sedi kraj prozora" aukcijska kuća Kristis je prodala za 103 miliona dolara pre godinu i po dana u Njujorku.

Ove nove godine se obeležava pedeseta godišnjica smrti slavnog umetnika. Specijalne izložbe pod nazivom "Picasso Celebration 1973-2023" biće održane u njegovoj rodnoj Španiji, te Francuskoj, Nemačkoj, SAD-u i drugde. Iako je njegov umetnički genij nepogrešiv, poznavaoci njegovog života i dela sve češće raspravljaju o navodnoj mizoginiji, odnosno diskriminišućem odnosu prema ženama. Debati koja je krenula sa pokretom #MeToo, piše Detuche Wele.

Slikarsko čudo

Pikaso je rođen 25. oktobra 1881. godine u Malagi, na jugu Španije. Njegov otac bio je umetnik i za život je zarađivao slikajući i kao profesor umetnosti. Sa 13 godina, Pikaso je započeo studije u likovnoj školi u Barseloni na kojoj je predavao i njegov otac, a dve godine kasnije nastala je i prva slika velikog formata - ulje na platnu pod nazivom "Prva pričest". Upravo taj rad se smatra njegovim prvim remek-delom.

Iako od 1897. godine nastavlja studije na Kraljevskoj umetničkoj akademiji u Madridu, Pikaso je radije proučavao umetnička dela izložena u čuvenom muzeju Prado. Svoju pažnju je najviše usmeravao na slike Velaskeza, Rembranta, Vermera i Goje.

Umetničke faze

Pikasov umetnički život može se podeliti na mnoge faze. Njegov prvi stvaralački period je poznat kao plava fazai trajala je od 1901. do 1904. godine, a podstaknuta je samoubistvom prijatelja, španskog pesnika Karlosa Kasagemasa. Prva slika iz tog perioda, "Kasagemasova smrt" iz 1901. odaje mračnu atmosferu i nijanse plave koje je karakterišu.

Potom je usledila ružičasta faza, od 1904. do 1906. godine, tokom koje su Pikasove slike odlikovale nijanse ružičaste, svetloplave i narandžaste boje. Tada je nastao i "Portret Gertrude Štajn", nedugo nakon što je slikar upoznao američku književnicu i kolekcionarku umetničkih dela.

Ova faza se smatra sretnijim periodom u umetnikovom životu jer je tada upoznao Fernandu Olivije, francusku umetnicu, koja kasnije postaje njegova muza i ljubavnica.

Upuštanje u kubizam

Kontroverznim delom "Gospođice iz Avinjona" nastalim između 1906. i naredne godine, Pablo Pikaso je stekao svetsku slavu kao lider savremene umetničke scene. Bizarna distorzija obrisa ženskog tela razbila je sva dotadašnja poimanja o slikarskoj perspektivi, postajući pionirsko delo kubizma.

Zajedno sa Brakom, Pikaso će u narednim godinama razvijati kubizam, a među najpoznatijim delima iz tog perioda su "Devojka sa mandolinom" iz 1910. godine i "Mrtva priroda sa bocom ruma" iz 1911. godine. 

U Pikasova najpoznatija dela se svakako ubraja i čuvena "Gernika" iz 1937. godine, slika koja je postala sinonim antiratne ekpresije. Nastala je kao reakcija na fašističko bombardovanje istoimenog baskijskog grada u severnoj Španiji, koje je naredio general Franko. Danas, predstavlja Pikasovo "pomeranje" ka nadrealizmu. 

Pikasova "toksična muškost"

Tokom proteklih godina, a posebno nakon pojavljivanja pokreta #MeToo, pod lupom su se našli Pikasovi stavovi prema njegovim ljubavnicama. Analitičari umetnosti - poput Šenona Lija iz časopisa Artspejs - veruju da je Pikasov odnos prema ženama primetan i u njegovim delima: "I sam Pikaso je primetio da se kompletno njegovo stvaralaštvo može kategorizovati u sedam različitih stilova, od kojih je svaki dokument njegovog odnosa sa sedam žena u njegovom životu." Pikaso je, kako piše Li, "skoro svakoj od tih žena, za koje je tvrdio da ih voli, život učinio izuzetno mizernim".

Li se takođe poziva na delo Pikasove unuke Marine, gde je opisan njegov odnos prema ženama: "On ih je potčinio svojoj animalnoj seksualnosti, pripitomio ih, opčinio ih, progutao ih i zdrobio ih na svoja platna. Nakon što je mnogo noći proveo izvlačeći iz njih esenciju, kada bi ih posve uništio, on bi ih odbacio."

Sam Pikaso je sebe na sopstvenim delima predstavljao kao lik mitskog Minotaura, čije muze su bile žrtve njegove bestijalne agresije.

"Iskreno, ovih dana, prilično je teško saosećati sa osobom koja crta mitološke verzije sebe kao 'zveri' koja doslovno napastvuje žene u bezbroj prilika", piše Li u tekstu objavljenom u Artspejsu.

Fransoa Gijo, umetnica koja se zaljubila u Pikasa je izuzetak. Ona je slavnom slikaru rodila dvoje dece i smatra se jedinom ženom koja je napustila Pikasa. Koji se u 81. godini, ponovo oženio i to sa Žaklinom Roke koja je bila čak 46 godina mlađa od njega. Živeli su zajedno sve do njegove smrti, nakon čega je ona izvršila samoubistvo.

Pikasove poslednje godine

Poslednji period njegovog života karakteriše furiozna umetnička aktivnost i ekspresija opsesije erotizmom. Godine 1966. na izložbi umetnikovih slika i skulptura predstavljeno je i delo "Par", na kome su prikazani muškarac i žena u zagrljaju, njegovo najznačajnije delo koje se bavi temom ljubavi i seksualnosti.

Činilo se da se 1972. godine umetnik pripremao za smrt - tada je nastala serija portreta s njegovom glavom zamenjenom maskom, koja je ponekad poprimala i izgled lobanje i prekrštenih kostiju. Ubrzo potom i umire, 8. aprila, 1973. godine u Muženu blizu Kana. 

Autor: Manasi Gopalakrišnan / Deutche Welle

Možda će vas interesovati i:

Komentari 0

Vaš komentar je uspešno poslat i postaće vidljiv čim ga naši administratori odobre.

Slanje komentara nije uspelo.

Nevalidna CAPTCHA

Najnovije

Priroda

Nauka