Još
Dodatno

Ukucajte željeni termin u pretragu i pritisnite ENTER

Arheologija

Nova saznanja o neolitu

Autor Milan Simonović
Autor Milan Simonović

Već duže vreme traje debata o tome na koji način su ljudi iz neolita stigli u Evropu. Nedavno objavljeno istraživanje pod nazivom "Morski putevi kolonizacije Evrope" nudi novi uvid u ovu problematiku.

 Izvor: Foto: Profimedia

Između 10000. i 8800. godine pre naše ere, na Levantu, području na istočnom Sredozemlju gde se danas nalaze Zapadna obala, Jordan, Sirija i deo južne Turske, ljudi su naučili kako da "pripitome" divlje žitarice. Taj uspeh kasnije im je omogućio da napuste nomadski, tj. lovačko-sakupljački način života i postanu zemljoradnici. Arheolozi ovu tranziciju smatraju krajem paleolita (starijeg kamenog doba) i početkom neolita (mlađeg kamenog doba). Arheološki nalazi ukazuju na to da su neolitski farmeri u Evropu stigli oko 7000. godine pre naše ere. Svoje ideje i gene preneli su na domaće paleolitske populacije koje su u Evropu stigle 40.000 godina ranije. Međutim, već dugo traje debata o načinu i putevima dolaska nositelja neolitske kulture.

Da li su putovali kopnom, severno preko Levanta u Anadoliju, preko Bosfora i onda Balkanom u centralnu Evropu? Ili su možda putovali morem, i ako jesu, kojim putem?

Prema jednoj teoriji putovali su direktno sa levantske obale prema Kritu i onda preko Grčke. Prema drugoj teoriji prvo su putovali na sever u Anadoliju, a onda preko ostrva Dodekaneza na Krit i dalje preko Grčke u centralnu Evropu.

Kako bi pronašli odgovore na ova pitanja, međunarodni tim stručnjaka pod vođstvom profesora Jorga Stamatojanopulosa proučio je genetske markere 32 savremene populacije na Bliskom istoku, u severnoj Africi, Anadoliji, Egejskim ostrvima, Kritu, Grčkoj, južnoj i severnoj Evropi. Naučnici su upoređivali frekvenciju određenih markera pod nazivom jednonukleotidni polimorfizmi. Kada doseljenici stignu na određeno područje i počnu da se mešaju sa domorocima, dolazi do mešanja gena. Tako domaće stanovništvo preuzima nove gene, a doseljenici preuzimaju gene domaćina. Čitav proces se naziva genetski tok ili genetska migracija.

Naučnici su izneli teoriju kako su nositelji neolita u Evropu uglavnom migrirali morskim putem. Testirali su je upoređivanjem jednonukleotidnih polimorfizama i analizom je utvrđeno da su nositelji neolitske kulture poreklom sa Levanta. Nakon toga se čini da su prvo migrirali u Anadoliju, pa preko Dodekaneza na Krit i dalje u Grčku. Kako su se migracije nastavljale, deo populacije otišao je na sever Grčke, ali je većina nastavila na zapad prema Siciliji i dalje na sredozemnu obalu i severnu Evropu.

Inicijalizacija u toku...

Najnovije

Priroda

Nauka